Odpowiedzialność karna i majątkowa członków zarządu

1 marca 2018  |  
Autor: Kinga Tabor-Kłopotowska

Media

Niezaspokojenie wierzyciela najczęściej popełnianym przestępstwem

Członkowie zarządu za naruszenie prawa czy niedopełnienie ciążących na nich obowiązków mogą być narażeni na wysokie grzywny, czy nawet karę pozbawienia wolności. Na członkach zarządu ciąży zarówno odpowiedzialność majątkowa (cywilnoprawna), jak i karna. Najczęściej popełnianym przez członków zarządu przestępstwem związanym z wykonywaniem swoich obowiązków w spółce jest opisane w art. 300 k.k. udaremnienie lub uszczuplenie zaspokojenia wierzyciela.

Członek zarządu odpowiada za udaremnienie lub uszczuplenie zaspokojenia wierzyciela przez usuwanie, ukrywanie, zbywanie, niszczenie, rzeczywiste lub pozorne obciążanie albo uszkadzanie składników swojego majątku. Za popełnienie tego czynu grozi odpowiedzialność karna do 3 lat pozbawienia wolności.

Ponadto, członkowie zarządu podlegają odpowiedzialności karnej za lekkomyślne doprowadzenie do upadłości lub niewypłacalności spółki, za co grozić może grzywna, kara ograniczenia wolności lub pozbawienia wolności do lat 2.

Takiej same karze, zgodnie z art. 302 k.k., podlega ten członek zarządu, który w razie grożącej niewypłacalności lub upadłości spółki, nie mogąc zaspokoić wszystkich wierzycieli, spłaca lub zabezpiecza tylko niektórych z nich, działając na szkodę pozostałych.

Ponadto, członkowie zarządu mogą być pociągnięci do odpowiedzialności karnej m.in. za niedopełnienie obowiązków lub nadużycie uprawnień, zgodnie z treścią przepisu art. 296 § 1 i 2 k.k. Podstawą odpowiedzialności karnej na podstawie przytoczonego przepisu jest:

  • zobowiązanie na podstawie przepisu ustawy, decyzji właściwego organu lub umowy do zajmowania się sprawami majątkowymi lub działalnością gospodarczą osoby fizycznej, prawnej albo jednostki organizacyjnej nie mającej osobowości prawnej
  • nadużycie udzielonych uprawnień lub niedopełnienie ciążących obowiązków
  • wyrządzenie znacznej szkody majątkowej. Za popełnienie tego czynu, członkowi zarządu grozi odpowiedzialność karna pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. Główną przesłanką
  • odpowiedzialności na gruncie tego przepisu jest wyrządzenie spółce znacznej szkody majątkowej, tj. szkody powyżej 200 000zł. Co jednak niezwykle istotne, za szkodę uważa się zarówno
  • uszczerbek w istniejącym majątku (np. uszkodzenie przez członka zarządu należącego do spółki sprzętu), jak również tzw. utracone korzyści (np. uniemożliwienie zawarcia istotnego dla spółki kontraktu mogącego przynieść jej znaczny przychód).

Często zdarza się, iż członkowie zarządu przy okazji zasiadania w organach spółki popełniają opisane w art. 284 § 2 k.k. przywłaszczenie powierzonej rzeczy ruchomej (inaczej sprzeniewierzenie). Tego typu przestępstwo może zostać popełnione przez członka zarządu w sytuacji otrzymania przez niego rzeczy ruchomej należącej do spółki, np. samochodu służbowego czy służbowego laptopa, a następnie przekazanie owego mienia ruchomego w wyłączne używanie osobie trzeciej, przy założeniu oczywiście niezwrócenia go na żądanie spółki. Najczęściej jednak do przestępstwa przywłaszczenia powierzonej rzeczy ruchomej popełnionym przez członka zarządu dochodzi w sytuacji, kiedy to spółka na żądanie właściciela nie zwraca powierzonej jej rzeczy ruchomej – np. na podstawie umowy leasingu. Wtedy to członek zarządu reprezentujący spółkę naraża się na odpowiedzialność karną ze wszystkimi negatywnymi konsekwencjami z tego wynikającymi.

Czytaj więcej:

puls-hr-logo_1.png   polskathetimes.png   glospomorza_gp_24.png

1 marca 2018

  |  Kinga Tabor-Kłopotowska

Autor:

Kinga
Tabor-Kłopotowska

Adwokat, Partner zarządzający

Kinga Tabor-Kłopotowska

Mogą Cię 
zainteresować:

Media

Zondacrypto: wierzyciele popełniają błędy przy zgłaszaniu roszczeń

19 października 2026

Zondacrypto: wierzyciele popełniają błędy przy zgłaszaniu roszczeń
Media

Niewypłacalność spółki. Kiedy zarząd powinien działać?

17 listopada 2026

Niewypłacalność spółki. Kiedy zarząd powinien działać?
Media

Czy faul na boisku może skończyć się w sądzie?

9 listopada 2026

Czy faul na boisku może skończyć się w sądzie?
Media

Czy spółka może spłacić wybranych wierzycieli?

6 listopada 2026

Czy spółka może spłacić wybranych wierzycieli?
Media

CEIDG zmienia zasady publikacji danych kontaktowych

3 listopada 2026

CEIDG zmienia zasady publikacji danych kontaktowych
Media

Członek zarządu złożył rezygnację. Czy nadal odpowiada za długi spółki?

23 października 2026

Członek zarządu złożył rezygnację. Czy nadal odpowiada za długi spółki?
Media

Niewypłacalność spółki. Kiedy zarząd powinien działać?

17 listopada 2026

Media

Czy faul na boisku może skończyć się w sądzie?

9 listopada 2026

GP NEWSLETTER

Chcesz być na bieżąco ze zmianami prawa?
Zapisz się do naszego newslettera.